کار از خانه؛ در سالهای اخیر به یکی از بحثبرانگیزترین موضوعات دنیای کار تبدیل شده است. پس از پایان دوران همهگیری کرونا، بسیاری از شرکتها تلاش کردند کارکنان را دوباره به محیطهای اداری بازگردانند؛ زیرا برخی کارشناسان معتقد بودند دورکاری باعث کاهش همکاری، افزایش احساس انزوا و حتی آسیب به سلامت روان کارکنان میشود. اما یک پژوهش جدید تصویر متفاوتی ارائه میدهد و نشان میدهد کار از خانه ممکن است در بسیاری از شرایط نهتنها مشکلی ایجاد نکند، بلکه به بهبود رفاه کارکنان کمک کند.
این مطالعه که در نشریه علمی Frontiers in Psychology منتشر شده، دادههای بیش از ۷۷۰۰ کارمند یک سازمان بزرگ حوزه سلامت در جنوب غربی آمریکا را بررسی کرده است. پژوهشگران در این بررسی، وضعیت کارکنانی را که بهصورت دورکاری، حضوری یا ترکیبی فعالیت میکردند، مقایسه کردند تا ارتباط میان شیوه کار، رضایت شغلی و احساس ارتباط با محیط کاری را بهتر درک کنند.
کار از خانه با رفاه بیشتر کارکنان ارتباط دارد
نتایج این پژوهش نشان داد افرادی که کار از خانه انجام میدادند، بالاترین میزان رفاه شغلی را گزارش کردند. میانگین امتیاز رفاه این گروه در مقیاس پنجامتیازی، ۴.۲۲ بود؛ در حالی که کارکنان ترکیبی امتیاز ۴.۱۲ و کارکنان کاملاً حضوری امتیاز ۳.۸۹ را ثبت کردند.
این نتیجه برای پژوهشگران جالب بود، زیرا بسیاری انتظار داشتند کارکنانی که بخشی از زمان خود را در دفتر و بخشی را در خانه میگذرانند، بیشترین رضایت را داشته باشند؛ چراکه از مزایای هر دو شیوه بهره میبرند. اما دادهها نشان دادند که دورکاری کامل در این نمونه، با احساس بهتر نسبت به شرایط کاری همراه بوده است.
به گفته استفانی جانسون، روانشناس سازمانی و یکی از نویسندگان مطالعه، فراهم کردن امکان انتخاب برای کارکنان درباره محل کارشان میتواند نقش مهمی در افزایش رفاه آنها داشته باشد.
آیا کار از خانه باعث کاهش ارتباط با همکاران میشود؟
یکی از مهمترین انتقادها نسبت به کار از خانه این است که ممکن است ارتباط میان اعضای تیم را کاهش دهد و همکاری را دشوارتر کند. اما یافتههای این مطالعه چنین تصوری را بهطور کامل تأیید نکرد.
پژوهشگران از کارکنان خواستند فرهنگ کاری سازمان خود را با سه تا پنج کلمه توصیف کنند. واژههایی مانند «همکاری»، «احساس تعلق»، «مراقبت» و «همدلی» بهعنوان نشانههایی از ارتباط مثبت با محیط کاری در نظر گرفته شدند.
نتایج نشان داد کارکنان دورکار حتی کمی بیشتر از کارکنان ترکیبی و حضوری، نشانههایی از ارتباط مثبت با سازمان خود گزارش کردند. اگرچه این تفاوت از نظر آماری قطعی نبود، اما نشان میدهد دورکاری بهتنهایی مانعی برای ایجاد ارتباط حرفهای و همکاری نیست.
نویسندگان مطالعه تأکید کردند که کیفیت ارتباطات کاری بیشتر به نحوه مدیریت، ابزارهای ارتباطی و فرهنگ سازمانی وابسته است، نه صرفاً حضور فیزیکی افراد در یک مکان مشترک.
کار از خانه و کاهش احتمال ترک شغل
یکی دیگر از یافتههای جالب این پژوهش، بررسی میزان ترک شغل کارکنان پس از یک سال بود. نتایج نشان داد ۷.۸ درصد از کارکنان دورکار سازمان را ترک کرده بودند، در حالی که این میزان در میان کارکنان ترکیبی ۸.۳ درصد و در کارکنان حضوری ۸.۸ درصد بود.
البته پژوهشگران اعلام کردند این تفاوت بهتنهایی از نظر آماری قابل توجه نبود. با این حال، یک ارتباط مهم مشاهده شد: کارکنانی که سطح رفاه بالاتری داشتند، کمتر احتمال داشت سازمان خود را ترک کنند.
این موضوع نشان میدهد توجه به رضایت و سلامت روان کارکنان میتواند یکی از عوامل مهم در حفظ نیروی انسانی باشد.
چرا انتخاب شیوه کار اهمیت دارد؟
نتایج این تحقیق نشان میدهد یک نسخه واحد برای همه کارکنان وجود ندارد. برخی افراد ممکن است محیط دفتر را برای تعامل اجتماعی و همکاری بهتر ترجیح دهند، در حالی که برخی دیگر با کار از خانه تمرکز بیشتر، تعادل بهتر میان زندگی شخصی و کاری و آرامش بیشتری تجربه میکنند.
پژوهشگران معتقدند سازمانها به جای اعمال قوانین یکسان برای همه، بهتر است انعطاف بیشتری در سیاستهای کاری خود داشته باشند و به کارکنان اجازه دهند شیوهای را انتخاب کنند که بیشترین بهرهوری و رضایت را برای آنها ایجاد میکند.
آینده کار از خانه چگونه خواهد بود؟
بحث درباره بازگشت کارکنان به دفتر همچنان ادامه دارد و بسیاری از شرکتها در حال بررسی بهترین مدل کاری هستند. این مطالعه نشان میدهد تصمیمگیری درباره آینده محیط کار باید بر اساس دادههای علمی انجام شود، نه فقط فرضیات قدیمی.
اگرچه این پژوهش به معنای برتری همیشگی کار از خانه نسبت به کار حضوری نیست، اما نشان میدهد دورکاری میتواند در شرایط مناسب، تجربهای مثبت برای بسیاری از کارکنان باشد. کیفیت مدیریت، ارتباط مؤثر و میزان اختیار کارکنان عواملی هستند که احتمالاً نقش مهمتری از محل فیزیکی کار دارند.
در نهایت، یافتههای این تحقیق دیدگاه تازهای درباره کار از خانه ارائه میدهد: دورکاری الزاماً به معنای کاهش ارتباط یا بهرهوری نیست و در برخی سازمانها میتواند به افزایش رضایت، رفاه و ماندگاری کارکنان کمک کند.
منبع
بیشتر بخوانید…
