تاتو و سیستم ایمنی؛ چرا این موضوع مورد توجه پژوهشگران قرار گرفته است؟
انسانها هزاران سال است که به دلایل فرهنگی، مذهبی یا شخصی روی بدن خود تاتو میکنند، اما تأثیر این کار بر سلامت بدن هنوز بهطور کامل شناخته نشده است. پژوهشهای جدید درباره تاتو و سیستم ایمنی نشان میدهد ورود جوهر تاتو به پوست تنها یک تغییر ظاهری نیست، بلکه واکنشهای ایمنی پیچیدهای را در بدن آغاز میکند که ممکن است تا سالها ادامه داشته باشد.
برخلاف تصور رایج، جوهر تاتو فقط در محل نقش باقی نمیماند. مطالعات نشان دادهاند بخشی از ذرات آن میتوانند از محل تزریق خارج شده و وارد سیستم لنفاوی شوند؛ بخشی از بدن که نقش مهمی در عملکرد سیستم ایمنی دارد.
تاتو و سیستم ایمنی؛ تاتو چگونه سیستم ایمنی را فعال میکند؟
هنگامی که جوهر تاتو به لایه میانی پوست (درم) تزریق میشود، بدن آن را بهعنوان یک ماده خارجی شناسایی میکند. در پاسخ، سلولهای سیستم ایمنی برای حذف این ذرات به محل تاتو اعزام میشوند.
اما مشکل اینجاست که ذرات رنگ معمولاً آنقدر بزرگ هستند که سلولهای ایمنی قادر به از بین بردن آنها نیستند. همین مسئله باعث میشود جوهر در پوست باقی بماند و تاتو دائمی شود. در واقع، بدن وارد یک مبارزه دائمی با مادهای میشود که توان حذف آن را ندارد.
تاتو و سیستم ایمنی؛ چرا جوهر تاتو در بدن باقی میماند؟
جوهرهای امروزی ترکیبی از رنگدانهها، حاملهای مایع، مواد نگهدارنده و ناخالصیهای مختلف هستند. بسیاری از رنگدانههای مورد استفاده در تاتو، در اصل برای کاربردهای صنعتی مانند رنگ خودرو، پلاستیک یا تونر چاپگر تولید شدهاند، نه برای تزریق به بدن انسان.
همین ترکیبات باعث میشوند ذرات رنگ در پوست ماندگار شوند و سیستم ایمنی نیز نتواند آنها را بهطور کامل حذف کند.
تاتو و سیستم ایمنی؛ نقش غدد لنفاوی چیست؟
مطالعات نشان دادهاند بخشی از ذرات جوهر میتوانند وارد سیستم لنفاوی شده و در غدد لنفاوی تجمع پیدا کنند.
غدد لنفاوی مراکزی هستند که مایع لنف را تصفیه کرده و باکتریها، ویروسها، سلولهای غیرطبیعی و مواد خارجی را شناسایی میکنند. ورود ذرات جوهر به این غدد نشان میدهد اثر تاتو فقط به پوست محدود نمیشود و ممکن است بخشهای دیگری از سیستم ایمنی را نیز درگیر کند.
فلزات سنگین موجود در جوهر تاتو
پژوهشگران در برخی جوهرهای تاتو مقادیر اندکی از فلزات سنگین مانند نیکل، کبالت، کروم و در موارد نادر سرب را شناسایی کردهاند.
اگر این فلزات در مقادیر بالا در بدن تجمع پیدا کنند، میتوانند به اندامهای داخلی آسیب برسانند، بر سیستم عصبی اثر بگذارند و خطر برخی بیماریها را افزایش دهند. همچنین در برخی افراد، همین ترکیبات موجب بروز حساسیتهای پوستی و واکنشهای ایمنی شدهاند.
تاتو و سیستم ایمنی؛ رنگهای مختلف تاتو چه تفاوتی دارند؟
بر اساس این گزارش، رنگهای قرمز، زرد و نارنجی بیشتر از سایر رنگها با واکنشهای آلرژیک و التهاب مزمن ارتباط داشتهاند.
بهویژه جوهر قرمز ممکن است باعث خارش مداوم، تورم و ایجاد تودههای التهابی کوچکی به نام «گرانولوم» شود؛ تودههایی که زمانی تشکیل میشوند که سیستم ایمنی تلاش میکند مادهای را که قادر به حذف آن نیست، در یک ناحیه محصور کند.
آیا تاتو خطر سرطان را افزایش میدهد؟
برخی رنگدانههای تاتو حاوی ترکیباتی به نام «آزو» هستند که در صنایع نساجی و پلاستیک نیز استفاده میشوند. این مواد در اثر تابش برخی پرتوها، مانند نور خورشید یا لیزر پاک کردن تاتو، ممکن است به ترکیباتی تبدیل شوند که در مطالعات آزمایشگاهی با آسیب ژنتیکی و سرطان ارتباط داشتهاند.
همچنین برخی جوهرهای مشکی حاوی هیدروکربنهای آروماتیک چندحلقهای هستند؛ موادی که در دوده، دود خودرو و غذاهای سوخته نیز یافت میشوند و برخی از آنها سرطانزا شناخته شدهاند.
با این حال، نویسندگان تأکید میکنند که تاکنون شواهد قوی و قطعی در انسان مبنی بر ارتباط مستقیم تاتو با سرطان وجود ندارد. البته یک مطالعه مشاهدهای در سال گذشته افزایش ۲۹ درصدی خطر ملانوما را در افراد دارای تاتو گزارش کرده است، اما تحقیقات دیگری چنین ارتباطی را تأیید نکردهاند.
تاتو و سیستم ایمنی؛ چه کسانی باید بیشتر احتیاط کنند؟
پژوهشگران هشدار میدهند افرادی که به بیماریهای خودایمنی مبتلا هستند یا سیستم ایمنی ضعیفتری دارند، بهتر است پیش از انجام تاتو با پزشک مشورت کنند.
علاوه بر این، فرایند تاتو با شکستن سد محافظ پوست همراه است و در صورت رعایت نکردن اصول بهداشتی، احتمال انتقال عفونتهایی مانند استافیلوکوک اورئوس، هپاتیت B، هپاتیت C و برخی عفونتهای باکتریایی نادر وجود دارد.
به همین دلیل، آگاهی از نوع جوهر مصرفی، رعایت کامل اصول بهداشتی توسط تاتوکار و استفاده از تجهیزات استریل اهمیت زیادی دارد.
جمعبندی
پژوهشهای جدید درباره تاتو و سیستم ایمنی نشان میدهد جوهر تاتو میتواند سالها در بدن باقی بماند، وارد غدد لنفاوی شود و واکنشهای ایمنی طولانیمدتی ایجاد کند. اگرچه تاکنون شواهد قطعی درباره ارتباط مستقیم تاتو با سرطان در انسان وجود ندارد، اما وجود فلزات سنگین، برخی ترکیبات شیمیایی و احتمال التهاب مزمن باعث شده پژوهشگران بر انجام مطالعات بیشتر، شفافیت در ترکیبات جوهرهای تاتو و نظارت دقیقتر بر این صنعت تأکید کنند
