گوش دادن به موسیقی جاز دیجیتال و کاهش استرس
موسیقی علاوه بر سرگرمی، میتواند راهی برای مدیریت احساسات و فاصله گرفتن موقت از فشارهای روزمره باشد. یک پژوهش جدید نشان میدهد گوش دادن به موسیقی جاز دیجیتال از طریق پلتفرمهای پخش موسیقی، با تنظیم بهتر هیجانها و واکنشهای جسمی مرتبط با آرامش ارتباط دارد. در این مطالعه، افرادی که بیشتر به این نوع موسیقی گوش میدادند، توانایی بیشتری در مدیریت احساسات خود گزارش کردند. همچنین، بررسیهای آزمایشگاهی نشان داد گوش دادن به جاز با تغییراتی در فعالیت امواج مغزی، ضربان قلب و میزان تعریق همراه است. بااینحال، پژوهشگران تأکید میکنند که این نتایج بهتنهایی ثابت نمیکنند موسیقی جاز مستقیماً باعث کاهش استرس میشود.
موسیقی جاز دیجیتال چه ارتباطی با تنظیم هیجانها دارد؟
پژوهشگران در این مطالعه به بررسی این موضوع پرداختند که استفاده از موسیقی دیجیتال، بهویژه جاز، چگونه ممکن است با مدیریت احساسات و واکنشهای بدن به استرس ارتباط داشته باشد.
در روانشناسی، تنظیم هیجان به فرایندهایی گفته میشود که افراد از طریق آنها احساسات خود را مدیریت میکنند. برای مثال، فرد میتواند با تغییر زاویه نگاه به یک مشکل، واکنش عاطفی خود را تعدیل کند. در مقابل، سرکوب کامل احساسات نیز یکی از شیوههای مواجهه با هیجانهاست که با رویکردهای سازگارانه تفاوت دارد.
مفهوم مرتبط دیگر، «فاصلهگیری روانشناختی» است؛ یعنی فرد برای مدتی توجه خود را از نگرانیها و فشارهای روزمره دور میکند. این فاصلهگیری همیشه به معنای فرار از واقعیت نیست و گاهی میتواند فرصتی برای استراحت ذهنی و جلوگیری از انباشت فشارهای عاطفی باشد.
به گفته پژوهشگران، ویژگیهایی مانند ریتم انعطافپذیر، بداههنوازی و نبود کلام در بسیاری از قطعات جاز ممکن است به شکلگیری چنین تجربهای کمک کنند.
نتایج بررسی ۳۰۰ نفر درباره موسیقی جاز دیجیتال
یوهاو تیان از دانشگاه نرمال شنیانگ و شیائوچن ژانگ از مؤسسه هنرهای بصری شانگهای، این پژوهش را روی بزرگسالان جوان و میانسال در استان گوانگدونگ چین انجام دادند.
در بخش نخست، ۳۰۰ بزرگسال که بهطور منظم از اپلیکیشنهای پخش موسیقی برای مدیریت خلقوخو استفاده میکردند، در مطالعه شرکت کردند. آنها درباره عادتهای شنیداری خود، از جمله دفعات گوش دادن به جاز، مدت زمان شنیدن موسیقی و استفاده از فهرستهای پخش متناسب با خلقوخو، اطلاعاتی ارائه دادند. همچنین، پرسشنامههایی درباره توانایی تنظیم هیجانها و تمایل به فاصلهگیری روانشناختی تکمیل کردند.
نتایج نشان داد افرادی که بیشتر به موسیقی جاز دیجیتال گوش میدادند، معمولاً در تنظیم هیجانها عملکرد بهتری گزارش میکردند. این افراد بیشتر از روشهایی مانند بازنگری در موقعیتهای دشوار استفاده میکردند تا اینکه احساسات منفی خود را صرفاً سرکوب کنند.
البته این یافتهها نشاندهنده ارتباط میان گوش دادن به جاز و تنظیم هیجانهاست، نه اثبات رابطه علت و معلولی میان آنها.
هنگام گوش دادن به جاز در مغز و بدن چه اتفاقی میافتد؟
برای بررسی واکنشهای جسمی، پژوهشگران ۵۰ نفر از شرکتکنندگان را به محیط آزمایشگاه بردند. آنها قطعات استانداردی از جاز دیجیتال را در کنار موسیقیهای مقایسهای، از جمله قطعات بیکلام کلاسیک و محیطی، پخش کردند.
در طول آزمایش، فعالیت مغز با استفاده از الکتروانسفالوگرافی یا EEG ثبت شد. همچنین، پژوهشگران تغییرپذیری ضربان قلب و هدایت الکتریکی پوست را اندازهگیری کردند. تغییرپذیری ضربان قلب اطلاعاتی درباره عملکرد دستگاه عصبی خودمختار ارائه میدهد و هدایت پوست نیز میتواند تغییرات مرتبط با فعالیت غدد عرق و برانگیختگی جسمی را نشان دهد.
هنگام گوش دادن به جاز، فعالیت امواج آلفا و تتا در مغز شرکتکنندگان افزایش یافت. این امواج معمولاً با آرامش همراه با هوشیاری و جذب ذهنی ارتباط دارند. همزمان، تغییرپذیری ضربان قلب افزایش پیدا کرد و هدایت الکتریکی پوست کاهش یافت؛ الگویی که با آرامش بیشتر بدن و کاهش تنش جسمی سازگار است.
این نتایج میتوانند به توضیح ارتباط میان تجربه شنیدن موسیقی و تنظیم هیجانها کمک کنند، اما بهتنهایی نشان نمیدهند که جاز برای همه افراد یا در تمام شرایط اثر یکسانی دارد.
تجربه شنوندگان از موسیقی جاز دیجیتال
پژوهشگران همچنین با ۲۲ شرکتکننده مصاحبه کردند تا تجربه شخصی آنها را بررسی کنند.
بسیاری از افراد گفتند موسیقی جاز به آنها کمک میکند از عوامل استرسزا فاصله بگیرند، بدون اینکه ارتباط خود را با واقعیت از دست بدهند. برخی نیز توضیح دادند که این موسیقی اجازه میدهد احساساتشان بهصورت طبیعی تجربه شوند و مجبور نباشند خود را به سمت خلقوخوی خاصی سوق دهند.
برخی شرکتکنندگان از فهرستهای پخش خودکار نیز استقبال میکردند؛ زیرا الگوریتمهای پخش موسیقی میتوانستند انتخاب آهنگ را در زمان خستگی یا فشار روانی آسانتر کنند.
محدودیتهای پژوهش؛ آیا جاز واقعاً استرس را کاهش میدهد؟
با وجود نتایج امیدوارکننده، این مطالعه درباره گوش دادن به موسیقی جاز دیجیتال محدودیتهایی دارد. دادههای اصلی پژوهش مقطعی بودند؛ یعنی وضعیت شرکتکنندگان در یک مقطع زمانی بررسی شد. بنابراین، مشخص نیست که گوش دادن به جاز باعث بهبود تنظیم هیجانها میشود یا افرادی که از ابتدا توانایی بیشتری در مدیریت استرس دارند، بیشتر به این موسیقی گرایش پیدا میکنند.
همچنین، شرکتکنندگان از میان افرادی انتخاب شده بودند که از قبل برای آرامش و تغییر خلقوخو به موسیقی روی میآوردند. ویژگیهای شخصیتی، سطح اولیه استرس و ترجیحات موسیقایی گستردهتر نیز بهطور کامل بررسی نشدند.
در مجموع، موسیقی جاز دیجیتال ممکن است برای برخی افراد راهی مفید برای فاصله گرفتن موقت از فشارهای روزمره و مدیریت احساسات باشد؛ اما برای تأیید اثر مستقیم آن بر استرس، به پژوهشهای طولانیمدت و بررسی سبکهای موسیقی متنوعتر نیاز است.
منبع
بیشتر بخوانید…
تأثیر بوی قهوه بر مغز و خلقوخو؛ چگونه عطر قهوه بدون نوشیدن آن احساسات ما را تغییر میدهد؟
