الگوی راه رفتن فقط به احساسات وابسته نیست

همه ما تجربه کرده‌ایم که افراد شاد با انرژی بیشتری راه می‌روند و کسانی که غمگین یا ناراحت هستند، قدم‌های آرام‌تر و محتاطانه‌تری برمی‌دارند. اما پژوهشی جدید که در مجله Experimental Brain Research منتشر شده، نشان می‌دهد الگوی راه رفتن تنها بازتاب احساسات لحظه‌ای نیست و سبک زندگی روزانه نیز نقش مهمی در این ارتباط ایفا می‌کند.

پژوهشگران دریافتند عواملی مانند میزان فعالیت بدنی و رژیم غذایی می‌توانند تعیین کنند که احساسات تا چه اندازه بر ریتم راه رفتن افراد اثر بگذارند. این یافته‌ها دیدگاه تازه‌ای درباره ارتباط میان سلامت جسم، مغز و احساسات ارائه می‌دهد.

چرا احساسات روی راه رفتن تأثیر می‌گذارند؟

این پژوهش بر پایه نظریه «شناخت تجسم‌یافته» (Embodied Cognition) انجام شده است؛ نظریه‌ای که می‌گوید ذهن و بدن ارتباطی عمیق و دوطرفه با یکدیگر دارند. مطالعات پیشین نیز نشان داده بودند که احساسات مثبت معمولاً با گام‌های سریع‌تر و مطمئن‌تر همراه هستند، در حالی که احساسات منفی اغلب باعث کندتر شدن یا محتاط‌تر شدن راه رفتن می‌شوند.

از آنجا که راه رفتن حرکتی خودکار است اما به تغییرات روحیه نیز حساسیت دارد، پژوهشگران آن را شاخص مناسبی برای بررسی ارتباط میان مغز، احساسات و حرکت می‌دانند.

الگوی راه رفتن؛ هدف پژوهش چه بود؟

محققان دانشگاه آبرن آمریکا می‌خواستند بدانند چرا برخی افراد هنگام تغییر احساسات، شیوه راه رفتنشان بیشتر از دیگران تغییر می‌کند.

آن‌ها این فرضیه را مطرح کردند که رفتارهای روزمره مانند ورزش، خواب و تغذیه ممکن است این ارتباط را تقویت یا تضعیف کنند، زیرا این عوامل با بخش‌هایی از مغز که مسئول کنترل حرکت و پردازش احساسات هستند، ارتباط دارند.

الگوی راه رفتن؛ پژوهش چگونه انجام شد؟

در این مطالعه، ۱۶ دانشجوی سالم رشته علوم ورزشی شرکت کردند که در پایان، داده‌های ۱۴ نفر برای تحلیل نهایی مورد استفاده قرار گرفت.

در ابتدای مطالعه، شرکت‌کنندگان پرسشنامه‌هایی درباره میزان فعالیت بدنی، کیفیت خواب و رژیم غذایی خود تکمیل کردند. همچنین میزان مصرف پروتئین، کربوهیدرات و چربی آن‌ها بر اساس غذاهای مصرفی در یک شبانه‌روز محاسبه شد.

سپس طی چند هفته، شرکت‌کنندگان در پنج نوبت روی مسیری مجهز به حسگرهای مادون قرمز با سرعت طبیعی خود راه رفتند. پس از هر بار راه رفتن نیز احساسات مثبت و منفی خود، از جمله شادی، هیجان، غم، خشم و ناامیدی را ثبت کردند.

ورزش، ریتم راه رفتن را پایدارتر می‌کند

نتایج نشان داد افرادی که فعالیت بدنی بیشتری داشتند، حتی زمانی که احساس شادی یا هیجان بیشتری را تجربه می‌کردند، ریتم راه رفتنشان تغییر چندانی نمی‌کرد.

به گفته پژوهشگران، ورزش منظم ممکن است باعث ایجاد ثبات بیشتر در شبکه‌های عصبی کنترل حرکت شود و در نتیجه، زمان‌بندی گام‌ها کمتر تحت تأثیر نوسانات کوتاه‌مدت خلق‌وخو قرار گیرد.

الگوی راه رفتن؛ نقش غیرمنتظره پروتئین در ارتباط احساسات و راه رفتن

یکی از جالب‌ترین یافته‌های این مطالعه به رژیم غذایی مربوط بود. پژوهشگران مشاهده کردند افرادی که پروتئین بیشتری مصرف می‌کردند، ارتباط قوی‌تری میان احساسات منفی و تغییر ریتم راه رفتن داشتند.

این نتیجه برخلاف انتظار پژوهشگران بود. آن‌ها احتمال می‌دهند پروتئین، از طریق تأمین مواد اولیه برای تولید انتقال‌دهنده‌های عصبی مانند سروتونین و دوپامین، بر نحوه پاسخ مغز به احساسات اثر بگذارد. البته محققان تأکید کرده‌اند که هنوز دلیل دقیق این ارتباط مشخص نیست و برای تأیید آن به مطالعات بیشتری نیاز است.

الگوی راه رفتن؛ خواب در این مطالعه اثر قابل‌توجهی نداشت

برخلاف انتظار، کیفیت خواب در این پژوهش ارتباط معناداری با تغییرات راه رفتن نشان نداد.

پژوهشگران معتقدند دلیل این موضوع ممکن است روش اندازه‌گیری خواب باشد، زیرا کیفیت خواب تنها یک بار و به‌صورت کلی ارزیابی شده بود و تغییرات روزانه خواب که احتمالاً بر احساسات و حرکت تأثیر بیشتری دارند، بررسی نشد.

محدودیت‌های پژوهش

محققان تأکید کرده‌اند که نتایج این مطالعه باید با احتیاط تفسیر شود. تعداد شرکت‌کنندگان کم بود و همه آن‌ها دانشجویان سالم و از نظر بدنی نسبتاً فعال بودند؛ بنابراین نمی‌توان این نتایج را به همه افراد یا گروه‌های سنی مختلف تعمیم داد.

همچنین اطلاعات مربوط به خواب، تغذیه و فعالیت بدنی بر اساس گزارش خود افراد جمع‌آوری شده بود و این روش همیشه با احتمال خطا همراه است. از سوی دیگر، این پژوهش تنها وجود ارتباط میان عوامل مختلف را نشان می‌دهد و نمی‌تواند رابطه علت و معلولی را ثابت کند.

گام بعدی پژوهشگران

پژوهشگران اعلام کرده‌اند که در مطالعات بعدی، تأثیر انواع مختلف ورزش مانند پیاده‌روی و یوگا را بر ارتباط میان احساسات و راه رفتن بررسی خواهند کرد. همچنین قرار است از ابزارهای دقیق‌تر برای اندازه‌گیری فعالیت بدنی و خواب استفاده شود.

هدف نهایی این گروه تحقیقاتی آن است که مشخص شود آیا تغییر آگاهانه شیوه حرکت یا راه رفتن می‌تواند به بهبود فوری خلق‌وخو و حتی کاهش برخی علائم مشکلات سلامت روان کمک کند.

منبع