کاهش خطر دیابت نوع ۲ و فضای سبز؛ ارتباطی میان محیط زندگی و سلامت
کاهش خطر دیابت نوع ۲ فقط به ژنتیک، تغذیه و فعالیت بدنی وابسته نیست؛ محیطی که در آن زندگی میکنیم نیز میتواند بر سلامت ما اثر بگذارد. یک مطالعه جدید با بررسی اطلاعات بیش از ۴۰۰ هزار نفر نشان داده است افرادی که در نزدیکی خانه خود به باغهای خصوصی یا پارکهای بیشتری دسترسی دارند، کمتر در معرض ابتلا به دیابت نوع ۲ قرار میگیرند.
این پژوهش که توسط محققانی از استرالیا و آمریکا انجام شده، نشان میدهد وجود فضای سبز در اطراف محل زندگی ممکن است از راههایی مانند افزایش فعالیت بدنی، بهبود سلامت روان و تماس بیشتر با طبیعت، به کاهش خطر دیابت نوع ۲ کمک کند.
بررسی ارتباط کاهش خطر دیابت نوع ۲ و فضای سبز
محققان برای انجام این مطالعه از دادههای بانک زیستی بریتانیا (UK Biobank) استفاده کردند. آنها وضعیت سلامت بیش از ۴۰۰ هزار شرکتکننده را طی دورهای با میانگین ۱۵.۴ سال پیگیری کردند و موارد ابتلا به دیابت نوع ۲ را از سوابق بیمارستانی بررسی کردند.
همچنین میزان دسترسی افراد به فضاهای سبز عمومی و خصوصی مانند پارکها و باغها با استفاده از نقشههای دقیق محیطی ارزیابی شد.
نتایج نشان داد هرچه میزان فضای سبز اطراف محل زندگی افراد بیشتر باشد، احتمال ابتلا به دیابت نوع ۲ نیز کمتر میشود.
افرادی که در فاصله حدود ۱۰۰ متری خانه خود باغ خصوصی قابل توجهی داشتند، نسبت به افرادی که کمترین دسترسی به باغ را داشتند، حدود ۶.۸ درصد کمتر در معرض ابتلا به دیابت نوع ۲ بودند.
همچنین افرادی که در محله آنها چهار پارک یا بیشتر وجود داشت، حدود ۵.۷ درصد احتمال کمتری برای ابتلا به این بیماری داشتند.
کاهش خطر دیابت نوع ۲ و فضای سبز؛ چرا باغها و پارکها میتوانند به سلامت کمک کنند؟
محققان تأکید میکنند این مطالعه تنها یک ارتباط آماری را نشان داده و ثابت نمیکند که فضای سبز بهطور مستقیم باعث جلوگیری از دیابت میشود. با این حال، چند توضیح علمی برای این ارتباط وجود دارد.
یکی از مهمترین عوامل، افزایش فعالیت بدنی است. افرادی که به پارکها و باغها دسترسی آسانتری دارند، معمولاً فرصت بیشتری برای پیادهروی، باغبانی یا فعالیتهای خارج از خانه دارند. فعالیت فیزیکی منظم یکی از عوامل شناختهشده در کاهش خطر دیابت نوع ۲ است.
مطالعات قبلی نیز نشان دادهاند افرادی که در محلههای دارای پارکهای بیشتر زندگی میکنند، به طور متوسط حدود ۲۴ دقیقه در هفته بیشتر فعالیت بدنی دارند.
علاوه بر فعالیت بدنی، حضور در فضای باز میتواند به افزایش سطح ویتامین D، کاهش استرس و بهبود سلامت روان کمک کند. همچنین تماس با محیط طبیعی ممکن است بر سلامت سیستم ایمنی و میکروبیوم روده اثر مثبت داشته باشد.
کاهش خطر دیابت نوع ۲ و فضای سبز؛ اهمیت فضای سبز در طراحی شهرهای آینده
نتایج این تحقیق تنها درباره سلامت فردی نیست؛ بلکه میتواند برای برنامهریزی شهری نیز اهمیت داشته باشد. با افزایش آپارتماننشینی و کاهش خانههای دارای حیاط، دسترسی به فضای سبز عمومی اهمیت بیشتری پیدا کرده است.
پژوهشگران معتقدند هنگام طراحی محلههای جدید، ایجاد پارکها و فضاهای سبز باید بخشی از برنامههای مرتبط با سلامت عمومی باشد.
به گفته محققان، باغ فقط یک عنصر زیباییشناختی در خانه نیست، بلکه میتواند بخشی از محیطی باشد که بر سلامت ساکنان تأثیر میگذارد.
کاهش خطر دیابت نوع ۲ و فضای سبز؛ آیا همه افراد به یک اندازه از فضای سبز بهره میبرند؟
محققان اشاره میکنند که دسترسی به فضای سبز در همه جوامع برابر نیست. افرادی با درآمد و سطح تحصیلات پایینتر معمولاً بیشتر در معرض دیابت نوع ۲ هستند و در بسیاری از موارد دسترسی کمتری به پارکها و محیطهای طبیعی دارند.
همچنین داشتن باغ خصوصی در بسیاری از شهرها به دلیل افزایش هزینه مسکن، به امکانی محدود تبدیل شده است. به همین دلیل، ایجاد فضاهای سبز عمومی میتواند نقش مهمی در کاهش نابرابریهای سلامت داشته باشد.
کاهش خطر دیابت نوع ۲ و فضای سبز؛ فضای سبز جایگزین درمان و سبک زندگی سالم نیست
با وجود نتایج امیدوارکننده این مطالعه، کارشناسان تأکید دارند که فضای سبز به تنهایی نمیتواند از دیابت نوع ۲ جلوگیری کند.
عوامل مهم دیگری مانند تغذیه سالم، حفظ وزن مناسب، فعالیت بدنی منظم و دسترسی به خدمات پزشکی همچنان نقش اصلی را در پیشگیری و کنترل این بیماری دارند.
این پژوهش بیشتر نشان میدهد سلامت انسان تنها به عوامل داخل بدن محدود نیست و محیط اطراف نیز میتواند بخشی از راهکارهای پیشگیری از بیماریها باشد.
