در دنیای امروز، تلفن‌های همراه به بخش جدایی‌ناپذیر زندگی انسان تبدیل شده‌اند و تقریباً تمام اطلاعات شخصی، کاری و ارتباطی افراد در این دستگاه‌ها ذخیره می‌شود. همین موضوع باعث شده گوشی‌های هوشمند به یکی از مهم‌ترین اهداف حملات سایبری و جاسوس‌افزارها تبدیل شوند.

کارشناسان امنیت سایبری هشدار می‌دهند که حملات جاسوس‌افزاری دیگر اتفاقاتی نادر و پیچیده برای افراد خاص نیستند، بلکه به تهدیدی جدی و گسترده تبدیل شده‌اند. بنابراین افزایش امنیت تلفن همراه ضروری است.

در سال‌های اخیر، موارد متعددی از حمله به روزنامه‌نگاران، فعالان حقوق بشر و منتقدان سیاسی گزارش شده است. برخی از این حملات با استفاده از فناوری‌های پیشرفته‌ای انجام شده‌اند که حتی بدون کلیک کردن روی لینک یا فایل آلوده نیز می‌توانند تلفن همراه قربانی را هک کنند. این نوع نفوذها که با نام «حملات بدون کلیک» شناخته می‌شوند، یکی از پیچیده‌ترین روش‌های جاسوسی دیجیتال به شمار می‌روند.

جاسوس‌افزارها پس از نفوذ به گوشی، تقریباً به تمام اطلاعات کاربر دسترسی پیدا می‌کنند. مهاجمان می‌توانند تماس‌ها را ضبط کنند، پیام‌ها را بخوانند، تصاویر را مشاهده کنند و حتی دوربین و میکروفون دستگاه را بدون اطلاع صاحب گوشی فعال کنند. علاوه بر این، موقعیت مکانی کاربر نیز به‌صورت لحظه‌ای قابل ردیابی خواهد بود.

با افزایش این تهدیدها، شرکت‌های بزرگ فناوری مانند Apple، Google و Meta قابلیت‌های امنیتی ویژه‌ای را برای مقابله با جاسوس‌افزارها ارائه کرده‌اند. این قابلیت‌ها به کاربران کمک می‌کنند امنیت تلفن همراه و حساب‌های کاربری خود را تا حد زیادی افزایش دهند.

حالت Lockdown Mode اپل؛ سپر دفاعی آیفون در برابر جاسوس‌افزارها

یکی از مهم‌ترین ابزارهای امنیتی معرفی‌شده توسط اپل، قابلیت Lockdown Mode است. این ویژگی برای تمام دستگاه‌های اپل از جمله آیفون طراحی شده و هدف آن مقابله با حملات پیچیده سایبری است.

زمانی که این حالت فعال می‌شود، برخی قابلیت‌های عادی دستگاه محدود خواهند شد تا احتمال نفوذ کاهش پیدا کند. برای مثال، بسیاری از فایل‌های پیوست در iMessage مسدود می‌شوند، پیش‌نمایش لینک‌ها غیرفعال می‌شود و برخی فناوری‌های وب در مرورگر Safari محدود خواهند شد.

همچنین تماس‌های FaceTime از افراد ناشناس مسدود می‌شود و اتصال به شبکه‌های وای‌فای ناامن نیز محدود خواهد شد. اپل اعلام کرده تاکنون هیچ حمله موفقی علیه دستگاه‌هایی که Lockdown Mode روی آن‌ها فعال بوده، شناسایی نشده است.

برنامه Advanced Protection گوگل؛ محافظت بیشتر از حساب‌های کاربری و افزایش امنیت تلفن همراه

گوگل نیز برای افزایش امنیت کاربران، قابلیت Advanced Protection Program را ارائه کرده است. این برنامه امنیتی با هدف جلوگیری از نفوذ هکرها به حساب‌های گوگل طراحی شده و به‌ویژه برای افرادی که در معرض خطر حملات هدفمند قرار دارند، توصیه می‌شود.

این قابلیت دسترسی برنامه‌های شخص ثالث به حساب گوگل را محدود می‌کند و سیستم‌های امنیتی پیشرفته‌ای برای شناسایی ایمیل‌های فیشینگ و فایل‌های مخرب فعال می‌سازد. همچنین مرورگر Chrome با استفاده از Safe Browsing کاربران را نسبت به سایت‌های خطرناک و فایل‌های آلوده هشدار می‌دهد.

برای استفاده از این سیستم، کاربران باید احراز هویت قوی‌تری فعال کنند؛ از جمله کلیدهای امنیتی فیزیکی یا passkey که امنیت حساب را به شکل قابل توجهی افزایش می‌دهد.

حالت Advanced Protection در اندروید برای افزایش امنیت تلفن همراه

گوگل در سیستم‌عامل اندروید نیز قابلیتی مشابه حالت Lockdown اپل معرفی کرده است. این ویژگی که Advanced Protection Mode نام دارد، مجموعه‌ای از ابزارهای امنیتی را برای مقابله با بدافزارها و جاسوس‌افزارها فعال می‌کند.

در این حالت، نصب برنامه‌ها از منابع ناشناس مسدود می‌شود و Google Play Protect تمام اپلیکیشن‌ها را از نظر رفتارهای مخرب بررسی می‌کند. همچنین برخی عملکردهای JavaScript در مرورگر محدود می‌شود تا سطح حمله کاهش یابد.

از دیگر قابلیت‌های مهم این حالت، قفل شدن خودکار دستگاه هنگام تشخیص رفتار مشکوک، غیرفعال شدن ارتباطات USB در حالت قفل و مسدود شدن اتصال به شبکه‌های 2G است؛ شبکه‌هایی که امنیت پایین‌تری دارند و امکان سوءاستفاده از آن‌ها بیشتر است.

تنظیمات امنیتی جدید واتساپ

WhatsApp نیز با توجه به افزایش حملات سایبری، قابلیت جدیدی به نام Strict Account Settings معرفی کرده است. این ویژگی مجموعه‌ای از تنظیمات امنیتی و حریم خصوصی را به‌صورت هم‌زمان فعال می‌کند.

از جمله این امکانات می‌توان به فعال شدن تأیید هویت دو مرحله‌ای، مخفی شدن آدرس IP هنگام تماس، مسدود شدن تماس‌های ناشناس و غیرفعال شدن پیش‌نمایش لینک‌ها اشاره کرد. همچنین فایل‌ها و تصاویر ارسالی از افراد ناشناس به‌صورت پیش‌فرض دانلود نمی‌شوند تا خطر آلودگی کاهش یابد.

کارشناسان امنیت سایبری تأکید می‌کنند که هیچ سیستم امنیتی کاملاً غیرقابل نفوذ نیست، اما فعال کردن این قابلیت‌ها می‌تواند احتمال موفقیت حملات جاسوس‌افزاری را تا حد زیادی کاهش دهد. بسیاری از متخصصان معتقدند این ابزارها در حال حاضر بهترین دفاع موجود در برابر حملات پیشرفته سایبری هستند.

در نهایت، با توجه به پیشرفته‌تر شدن حملات دیجیتال، رعایت اصول امنیت سایبری دیگر یک انتخاب نیست، بلکه ضرورتی جدی برای حفاظت از اطلاعات شخصی و حریم خصوصی کاربران و افزایش امنیت تلفن همراه به شمار می‌رود. فعال کردن قابلیت‌های امنیتی جدید در تلفن‌های همراه می‌تواند نقش مهمی در جلوگیری از نفوذ جاسوس‌افزارها و محافظت از داده‌های کاربران داشته باشد.

منبع